De 1ste generatie niet-westers onder de loep. DEEL II: De migratie

Nu eens niet alle niet-westerse immigranten op een hoop gegooid, maar gesplitst in groepen van landen. Moslim- en niet-moslimland. In werelddelen en de grootste emigratielanden. Wat is hun aandeel in de migratie? Hoe groot is hun migratiesaldo in verhouding tot de aantallen van hun bevolkingsgroep?

Deel II van een vierluik gaat o.a. over het verschil van het migratiesaldo tussen de periodes 1996-2001 en 2002-2010. In deel 1 hebben we de bevolkingsgroei gezien van de 1ste generatie niet westers (1NWA). Deel 3 gaat over de immigratiereden en uiteindelijk zullen deze drie delen worden meegenomen in een vierde deel  met een beschouwing op onderzoeksrapport van Nyfer uit 2010 over de kosten van de immigratie.

De aantallen immigranten geef ik volgens een indeling die ik ook in deel I heb gebruikt: Antillen, Suriname, Marokko en Turkije, overige moslimlanden in Azië en Afrika. En de overige landen in de drie werelddelen: Afrika, Azië en Latijns-Amerika.  In kijk naar twee periodes: t/m 2001 en erna. Deze scheiding is gemaakt door de grote verandering die de nieuwe vreemdelingenwet heeft teweeggebracht die in de loop van 2001 is ingevoerd.

In het linker figuur zien we het gemiddelde migratiesaldo over de twee verschillende periodes en in het rechterfiguur het aandeel van de verschillende landengroepen:

In de periode 1996 t/m 2001 (helemaal links) was het saldo immigratie min emigratie gemiddeld 37.000 per jaar. In de periode 2002 t/m 2010 was dat ruim 13.000. Van alle groepen daalde het saldo behalve van Overig Azië (Azië zonder Moslimlanden), denk daarbij vooral aan China en India (artikel). Dat kunnen we goed zien in de 100% tabel aan de rechterkant. Het aandeel van Overig Azië is verdrievoudigd naar een derde van het totale saldo terwijl de migratie uit de overige moslimlanden uit Azië nu juist een omgekeerde beweging maakte. Ook het aandeel Overig Latijns-Amerika steeg van 6% naar 14%.  Overig Azië en Overig Latijns-Amerika waren in die 9  jaar verantwoordelijk voor de helft van het migratiesaldo en dat was in 1996-2001 maar een zesde. Maakten de Moslimlanden vroeger nog tegen de 60% uit van het migratiesaldo, in de laatste periode is dat onder de 40% gezakt.

1NWA maakte in de eerste periode tussen de 45% en 50% van het totaal aantal immigranten uit. Dat aandeel is de laatste jaren gedaald tot een derde.
Ik ga dieper in op die verschillen in migratie in de volgende tabel:

We beginnen bij de onderste regel: een vermindering van het totale migratiesaldo met bijna 24.000, 2/3, tussen de twee periodes. Vooral de migratie uit Moslimlanden is gedaald met bijna 16.000, -75%. Dat komt voornamelijk door het strengere asielbeleid sinds 2001 en aanscherping gezinsmigratie.
Het saldo uit de Antillen is nul geworden. Antilliaanse migratie is sterk afhankelijk van de economische ontwikkelingen. De migratie uit Suriname was al niet zo groot meer en is ook nog eens met 2/3 gedaald.
Het saldo van Marokko is ook met 2/3 gedaald en dat van de Turken met de helft. In deel III over de migratiereden kom ik daar op terug.
Uit Afrika kwamen gemiddeld per jaar 3.000 –was 10.000- mensen netto erbij door migratie de laatste jaren. Uit Azië bijna 8.000 –was 18.000- en uit Latijns-Amerika 3.000 –was 9.000.

Het volgende figuur geeft antwoord op de belangrijke vraag in hoeverre de migratie nu afwijkt van de bevolkingssamenstelling van de 1NWA:

In de meest linkerkolom van de 100% tabel de bevolkingssamenstelling van 1NWA  op 1 januari 1996 die komt uit deel I. De tweede kolom geeft het migratiesaldo 1996-2001 uit de rechtergrafiek bovenaan dit artikel. De linkerkolom is dus het resultaat van de migratie van voor 1996. We zien grote verschillen. Het aandeel van Turken en Marokkanen is sterk gedaald: een halvering van de Marokkanen en nog meer van Turken. Wat wel sterk is gestegen is de migratie uit overige moslimlanden Azië (Afghanistan en Irak voornamelijk). Totaal was het aandeel Moslimlanden hoger tijdens de 6 jaar migratie voor 1996-2001 dan de bevolkingssamenstelling  op 1 januari 1996.

Hoe anders is de migratie na 2001. De grootste vier 1NWA-landen hadden in 2002 een aandeel van bijna 2/3 in de gehele bevolkingsgroep (derde kolom). In de migratie van de laatste negen jaar was dat aandeel maar een kwart (vierde kolom). Dat aandeel is gegaan naar Overig Latijns-Amerika en vooral naar Overig Azië. De laatste had een aandeel van 9% in de bevolking, maar in het migratiesaldo is dat nu een derde.  Marokko heeft nog  steeds een aandeel van 9% en dat terwijl 16% van de 1NWA uit Marokkanen bestond. Die 16% is 2% lager dan de bevolking op 1-1-1996. Bij Surinamers is de daling nog sterker.

Tot slot nog even een lijngrafiek om de trend te kunnen zien:

Alhoewel er nog geen cijfers zijn over 2011 kan wel gezegd worden dat de trend van de moslimlanden in Afrika en Azië verder omlaag gaat (artikel). Ook in de eerste helft 2012 zien we een daling (artikel).

 Toekomst
Het gemiddelde saldo van de afgelopen 9 jaar, 13.400, is ongeveer 3-4.000  lager dan wat het CBS heeft berekend voor de rest van dit decennium.  Het CBS verwacht met name een toename van arbeidsmigranten en studenten uit overig Azië. Het CBS rekent verder met een immigratie van ongeveer 50.000 1NWA en vertrek van een 33.000, maar ik kom hier in het laatste deel uitvoering op terug.

Conclusie:
Belangrijk is de constatering dat er sprake is geweest van een zeer duidelijke verschuiving in het herkomstgebied van de netto-immigrant: van moslimlanden naar de overige landen. Het migratiesaldo is met tweederde gedaald. Ieder jaar verandert nu de samenstelling van de 1ste generatie niet-weters. Dat komt door de gedaalde immigratie maar vooral ook door gestegen emigratie.

Dit artikel maakt in ieder geval duidelijk dat het nogal onzin is om niet-westers op een hoop te gooien: het is een zeer gekleurd plaatje.
In het volgende deel waarom men hierheen komt.

Bronnen: aan het eind van deel III geef ik een link naar mijn Excel-bestand waarin alle links, berekeningen en plaatjes.

 

One thought on “De 1ste generatie niet-westers onder de loep. DEEL II: De migratie

  1. Donutz

    Weer een mooi stukje, complimenten. Ik ben benieuwd naar je stukje over het Nyfer rapport (ik wou hier nog wat over opmerken maar dat is mij nu ontglipt…).

Leave a Reply